کاهش همزمان ۳۴۰ مگاوات برق از شبکه برق کشور

[ad_1]

به گزارش برق نیوز،  حمزه روغنیان معاون برنامه ریزی و تحقیقات این شرکت از اقدامات مهم برق فارس در راستای کاهش پیک بار سخن گفت و تاکید کرد: برق فارس از اواخر سال گذشته برنامه ریزی لازم جهت مدیریت مصرف برق و کاهش اوج بار را در برنامه خود قرار داده است و ضمن هماهنگی و برگزاری جلسات منظم، برنامه‌های کاهش پیک بار و مدیریت مصرف را پایش و پیگیری کرده و اقدامات و دستاوردهای موثری را در این زمینه به انجام رسانیده است که بطور نمونه در روز ۱۴ تیرماه ۹۶ که بیشترین میزان مصرف برق شبکه سراسری تاکنون بوده است، منجر به کاهش همزمان بالغ بر ۳۴۰ مگاوات برق در زمان اوج مصرف ظهر (ساعات ۱۲ الی ۱۶) شده است.

روغنیان در ادامه سخنان خود به تشریح عملکرد شرکت برق منطقه‌ای فارس در مورد اجرای برنامه‌های مدیریت مصرف و کاهش اوج بار پرداخت و اظهار داشت: خوشبختانه شرکت برق منطقه‌ای فارس به صورت گسترده و با اقدام برنامه‌های مدون در سطوح مختلف موفق به کاهش بار به میزان ۳۴۰ مگاوات برق از شبکه برق سراسری شد.

روغنیان در ادامه افزود: در اجرای برنامه ذخیره عملیاتی مشترکان بزرگ صنعتی که با همکاری صاحبان ۱۱ مشترک صنعتی ودر سطح استان‌های فارس و بوشهر انجام شد، موفق به کاهش میزان۲ .۱۰۶  مگاوات بار از شبکه سراسری شدیم.

معاون برنامه ریزی و تحقیقات برق فارس به نقش حساس و پر اهمیت مولدهای مقیاس کوچک اشاره کرد و خاطرنشان ساخت: بمنظور بهره گیری به موقع و به هنگام از تولید مولد‌های مقیاس کوچک نیز با پیگیری‌های دامنه دار وهما هنگی قبل از زمان پیک بار، موفق شدیم که مولدهای مقیاس کوچک ۳ نیروگاه جدید را وارد مدار کنیم که با تولید ۳۸ مگا وات برق، به همین میزان از پیک بار شبکه سراسری را کاهش دادیم.

[ad_2]

لینک منبع

راکتورهای حذف هارمونیک

[ad_1]

سرویس آموزش و آزمون برق نیوز: امروزه افزایش سیستم‌های اتوماسیون، باعث افزایش استفاده از عناصر نیمه هادی در مدارات کنترل شده است که این امر به نوبه خود موجب ایجاد انواع هارمونیک در شبکه میگردد.

هارمونیک‌ها دارای فرکانس هایی با مضرب فرکانس شبکه هستند و، چون امپدانس خازن نسبت عکس با فرکانس موج دارد، لذا هارمونیک‌ها باعث ازدیاد چشمگیر جریان خازن شده و خرابی زود هنگام خازن‌ها را موجب می‌شوند. به منظور رفع چنین مشکلی راکتورهای حذف هارمونیک به طور سری با خازن نصب می‌شوند. با توجه به نوع هارمونیک شبکه و توان‌های خازنی بکار رفته، راکتور‌ها در تنوع لازم عرضه می‌گردند.

 

خطرات هارمونیک برای خازن

با در نظر گرفتن رابطه جریان در خازن، (Ic=f.c.Vc.2 pi) افزایش فرکانس در شرایطی که ولتاژ ثابت می‌باشد به افزایش جریان خازن منتهی می‌شود. از آنجایی که امپدانس خازن با فرکانس موج نسبت عکس دارد، در هارمونیک‌ها خازن امپدانس کمتری داشته و جریان بیشتری از آن می‌گذرد که باعث خرابی زود هنگام خازن می‌شود.

این مشکل زمانی حادتر می‌شود که فرکانس رزونانس خازن با شبکه نزدیک به فرکانس یکی از هارمونیک‌ها باشد. به عنوان مثال چنان چه دامنه ولتاژ هارمونیک پنجم ۵ % مولفه اصلی ولتاژ باشد، جریان ناشی از این هارمونیک در خازن ۲۵ % دامنه جریان اصلی است. در نتیجه این جریان صدمه جدی به خازن وارد می‌آورد.

 

روش حفاظت از خازن

جهت جلوگیری از وارد آمدن آسیب و حفاظت خازن در سیستم‌های هارمونیک بهترین راه نصب راکتور (سلف) با خازن به طور سری می‌باشد.

نصب راکتور با خازن به طور سری، فرکانس رزونانس هر شاخه خازن را بطور دلخواه کاهش می‌دهد. مقدار این فرکانس به گونه‌ای تنظیم می‌شود که بهترین نوع فیلترینگ صورت پذیرد. ترکیب سلف و خازن در فرکانس‌های بالاتر از فرکانس رزونانس خاصیت سلفی و در فرکانس‌های پایین‌تر، خاصیت خازنی خواهد داشت؛ بنابراین اصلاح ضریب قدرت در فرکانس اصلی انجام خواهد شد بدون آنکه فرکانس‌های بالاتر مزاحم کار خازن باشند.

 

راکتورهای حذف هارمونیک 
نحوه عملکرد فیلتر هارمونیک

نحوه عملکرد فیلترهای هارمونیک به این صورت می‌باشد که ابتدا توسط یک ترانسفورماتور جریان مقدار جریان لحظه‌ای بار اندازه گیری می‌شود، سپس بخش کنترلی مدار با تحلیل فوریه دامنه و تعداد هارمونیک‌ها را بدست می‌آورد. سپس به همان میزان جریان، ولی با اختلاف فاز ۱۸۰ درجه به مدار تزریق می‌شود. در نتیجه یک جریان کاملا سینوسی و بدون هارمونیک به دست می‌آید.

[ad_2]

لینک منبع

کاهش ۵ هزار مگاواتی پیک مصرف برق

[ad_1]

به‌گزارش برق نیوز، روز گذشته (جمعه) پیک مصرف برق در حالی عدد ۴۶ هزار و ۸۱۶ مگاوات را ثبت کرد، که در مدت مشابه سال قبل رکورد بی سابقه ۵۲ هزار و ۶۹۲ مگاوات مصرف برای صنعت برق ثبت شده بود؛ البته این اتفاق به دلیل تعطیلی مراکز عمومی و دولتی در روز جمعه رخ داده است.

کاهش مصرف برق در روز گذشته وهمزمانی آن با پیک مصرف برق در سال گذشته از این منظر می‌تواند یک امتیاز باشد که در روزهای اخیر ما شاهد افزایش بیش از ۱۱ هزار مگاواتی مصرف برق نسبت به مدت مشابه سال قبل بودیم.

 

امری که به گفته کارشناسان صنعت برق، تداوم آن می‌توانست پایداری شبکه برق را که برای مدت ۱۵ سال هیچگونه خاموشی سراسری را تجربه نکرده است، با خطر مواجه کند.

این گزارش می‌افزاید، میزان مبادلات برق در روز گذشته حدود یک هزار و ۹۲۸ مگاوات بوده که از این میزان سهم صادرات یک هزار و ۳۱۶ مگاوات، و سهم واردات ۶۰۰ مگاوات بوده است.

گفتنی است میزان مصرف برق صنایع نیز در این روز برابر با ۴ هزار و ۲۹۲ مگاوات بوده که نسبت به روز گذشته بیش از ۱۰۰ مگاوات رشد داشته است.

بر اساس این گزارش، به طور کلی تداوم روند افزایشی مصرف برق به ویژه در بخش خانگی، حامل پیامی هشدار دهنده مبنی بر افزایش هزینه‌های صنعت برق برای سال جاری و سال‌های آتی است.

گزارش‌ها حاکی از این است که با رشد ۷ درصدی پیک مصرف برق در سال جاری نسبت به سال گذشته، تن‌ها در شهری مانند تهران برای پوشش چنین رشدی باید سال آینده حدود ۱۵۰۰ میلیارد تومان در بخش توزیع و انتقال و حدود ۳۰۰۰ میلیارد تومان در بخش تولید هزینه کرد.

[ad_2]

لینک منبع

کاهش مصرف انرژی الکتریکی با استفاده روتور‌ها

[ad_1]

سرویس آموزش و آزمون برق نیوز: در میان این تجهیزات موتورهای کوچک ومتوسط (0.25 تا 150 اسب بخار) عمدتا از نوع القایی با روتور قفس سنجبی بوده و این‌بخش از الکتروموتور‌ها در حدود ۶۰ تا ۷۰ در صد ازکل مصرف برق الکتروموتور‌ها را به‌خود اختصاص می‌دهند. باز دهی عملی این الکترو موتورهای کوچک و متوسط در شرایط بهره برداری سالانه در حدود ۵۰ تا ۹۰ درصد است و به طور میانگین در حدود ۲۵ تا ۳۵ در صد از انرژی الکتریکی مصرفی در آن‌ها تلف می‌شود که با توجه به این امر، پتانسیل‌ فراوانی برای کاهش تلفات این الکتروموتور‌ها در کشور پیش بینی می‌شود.

در این‌ مقاله یکی از فن آوریهای جدید و متناسب با شرایط کشور برای کاهش تلفات این دسته‌ از تجهیزات الکتریکی بیان شده و مزایای آن با توجه به امکانات و پتانسیل‌های بالقوه‌موجود، ارزیابی می‌شود.
الکترو موتور‌ها گروهی از تجهیزات‌الکتریکی هستند که بر اساس روابط بین‌جریانهای الکتریکی و میدانهای مغناطیسی، باعث تبدیل‌انرژی الکتریکی به انرژی‌مکانیکی می‌شوند. در حین این عمل (تبدیل‌انرژی الکتریکی به مکانیکی) مقداری ازانرژی تلف می‌شود.

با توجه به این امر کیفیت‌ساخت این تجهیزات برای دسترسی به‌حداکثر بازدهی اقتصادی از اهمیت فراوانی برخوردار بوده و در نتیجه سازندگان این‌تجهیزات می‌توانند نقش بسیار مهمی درکاهش مصرف و تلفات انرژی الکتریکی‌داشته باشند.

  • مهمترین عوامل ایجاد تلفات درموتورهای الکتریکی عبارتند از:

۱) عبور جریان الکتریکی در سیم پیچ‌های‌استاتور و روتور و مقاومت الکتریکی این‌هادی‌ها
۲) مغناطیس شدن متوالی هسته موتور ونیزجریانهای گردابی ایجادی درآن‌
۳) تلفات ناشی از اصطکاک‌های مکانیکی‌
۴) اثرات پارازیتی (تلفات اضافی)

باتوجه به این که هرساله مقادیر فراوانی‌از انرژی الکتریکی به دلیل عدم بازدهی‌مناسب الکتروموتور‌ها به صورت تلفات به‌هدر می‌رود بنابراین در بسیاری از کشورهاکوشش‌های فراوانی در جهت بهبود بازدهی وعملکرد این تجهیزات بعمل آمده وسعی شده‌است تا در نظر گرفتن امکانات بالــــقوه و فن آوریهای موجود ونیز قیمت مواد اولیه وهزینه‌های تحمیلی، مناسب‌ترین گزینه‌هابرای بهبود کارایی موتور‌ها بکار گرفته شود.

این روند بخصوص هنگامی مشخص‌ترمی‌شود که بدانیم امروزه در بسیاری ازکشورهای پیشرفته یا درحال توسعه، رعایت‌استانداردهای حداقل مقادیر مجاز بازدهی‌الکتروموتور‌ها به صورت اجباری در آمده است‌و محدوده‌هایی که این استاندارد‌ها پیشنهادکرده‌اند بگونه‌ای است که در بسیاری ازحالات تنها با صرف هزینه‌های بالا و استفاده‌از فن آوریهای جدید، دسترسی به آن‌ها میسراست.

درکشور ما نیز با وجود این که بازدهی اکثرالکتروموتورهای مورد استفاده (ساخت داخل‌یا وارداتی) حتی از مقادیر استاندارد ازایه شده‌در دهه ۷۰ میلادی نیز پایین‌تر است، اما تاکنون اقدامات حدی در زمینه بهبود کارایی‌این تجهیزات بعمل نیامده است.

همان گونه‌که در این شکل دیده می‌شود در اواسط دهه ۷۰ میلادی، بازده چنین اکتروموتورهایی درحدود ۸۷ تا ۸۸ در صد بوده است که متاسفانه‌در حال حاضر این مقدار برای موتورهای مورداستفاده در کشور به حدود ۸۵ تا ۸۶ در صدمحدود می‌شود این در حالی است که‌الکتروموتورهای هم قدرت استاندارد امروزی‌در دنیا باز در حدود ۸۹ تا ۹۰ درصدبازدهی‌دارند سه تاپنج در صد بازدهی بیشتر نسبت‌به موتورهای مورداستفاده در کشور)

در اینجا لازم است تا برای پی بردن به‌اهمیت واقعی بهبود بازدهی الکتروموتورهاتوجه بیشتری به این اطلاعات معطوف شودبه عنوان مثال کافی است پتانسیل کاهش‌اوج بار شبکه سراسری را در نظر داشته باشیم.

همان گونه که بیان شد بازدهی متوسط الکتروموتورهای مورد استفاده در کشور درحدود سه تا پنج در صد از الکتروموتورهای‌استاندارد امروزی در دنیا کمتر است. بادانستن اوج بار شبکه سراسری و اینکه در حدود ۳۰ تا ۳۵ درصد از اوج بار، برای به حرکت‌ در آوردن الکتروموتورهای القایی (و یادستگاههایی که از این تجهیزات استفاده‌می‌کنند) استفاده خواهد شد، افزایش بازدهی‌الکتروموتورهای کشور تاحد استانداردمی‌تواند نیاز اوج بار شبکه را در حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ مگاوات (معادل با توان تولیدی ۲۰۳۱۵ عدد توربین گازی GE فریم ۵) کاهش دهد.

با توجه به این شرایط، امروزه در کشورهای‌پیشرفته، سعی می‌شود تا حدود مجاز بازدهی‌الکتروموتور‌ها حتی از مقادیر استاندارد نیزفراتر رفته و در برخی کشور‌ها نظیر آمریکا، کانادا، استرالیاو… رعایت این حدود برای‌الکتروموتورهای مورد استفاده در آن کشورهااجباری شده است، اگر چه سازندگان‌الکتروموتورهای موجود در آنجا می‌توانندموتورهای با بازدهی کمتر را صرفٹبرای‌صادرات نیز تولید کنند.

لازم به ذکر است که‌هرچند به نظر می‌رسد که بهبود بیشتر دربازدهی الکتروموتور‌ها با توجه به پیشرفتهای‌روز افزون در زمینه مواد و طراحی این‌تجهیزات می‌تواند ادامه یابد، اما این حالتهادر در اکثر موارد تن‌ها از طریق مواد وفن‌آوریهای بسیار گران (نظیر استفاده ازورقهای الکتریکی آمورف یا ابر رساناها) ممکن می‌شود که بسیار هزینه بر بوده و درحال حاضر چندان استقبالی از آن‌ها بعمل‌نمی‌آید.

● روشهای بهبود بازدهی الکتروموتور‌ها


این‌الکتروموتور از دو قسمت اصلی استاتور (قسمت ساکن) و روتور (قسمت متحرک) تشکیل شده است که هر یک از آن‌ها شامل‌یک جزء الکتریکی (هادیها) و یک جزءمغناطیسی (هسته‌ها) است با در نظر گرفتن‌این ساختار و دانستن سهم هریک ازموءلفه‌های تلفات انرژی در این تجهیزات‌بهبود بازدهی الکتروموتور‌ها از چند طریق‌امکان‌پذیر خواهد بود، ولی در هر حال‌مهمترین اقدامات برای بهبود باز دهی‌الکتروموتور‌ها را می‌توان در کاهش تلفات‌هسته یا تلفات هادیهایان‌ها خلاصه کرد.

متاسفانه بسیاری از فن آوریهای شناخته‌شده برای بهبود بازدهی انرژی درالکتروموتور‌ها باعث افزایش ابعاد آن‌ها خواهدشد و این افزایش ابعادی بیشتر شامل ازدیادطول آنهاست به عنوان مثال یکی ازروشهای‌شناخته شده برای کاهش تلفات هسته درموتورهای الکتریکی، افزایش طول هسته‌آنهاست که این حالت ار یک طرف مستلزم‌تغییرات فراوان در خط تولید این نوع موتورهابوده و باعث ناهمخوانی وعدم انصباق موتورساخته شده با سایر تجهیزات متصل به آن‌می‌شود و از طرف دیگر با توجه به مصرف‌بیشتر مواد اولیه (هسته و هادی)، قیمت‌موتور‌ها افزایش زیادی خواهد یافت. افزایش‌سطح مقطع هسته موتور‌ها نیز کم و بیش‌مشکلاتی مشابه با موارد فوق داشته و برای‌بسیاری از تولید کنندگان داخلی، چندان‌جاذبه‌ای ندارد.

در مورد افزایش سطح مقطع‌هادیهای الکتروموتور‌ها نیز این حالت‌مستلزم تغییرات وسیع در قالبهای ساخت‌هسته و در نتیجه تغییر طراحی‌الکتوموتورست که به نوبه خود هزینه‌های‌تولید را به طور چشمگیری افزایش با توجه به‌این موارد و در نظر داشتن مشکلات ناشی ازتغییر طراحی و یا تغییر ابعاد الکتروموتورها، مناسب‌ترین، گزینه‌ها برای بهبود بازدهی‌الکتروموتورهای داخلی، تغییر مواد مورداستفاده در ساخت آنهاست.

مهم‌ترین مواد مورد استفاده در ساخت‌هسته الکتروموتور‌ها را ورقهای فولادالکتریکی کم کربن (Motor Lamination) ویا فولادهای سیلیکونی با دانه‌های غیر جهت‌دار (Non- Oriented Silicon) تشکیل‌می‌دهند. اینگونه ورق‌ها که با ضخامت‌های‌متفاوت‌/ ۸. / ۳ -. میلی متر) وبا مقادیر مختلف‌عناصر آلیاژی (منگنز، آلومینیوم و سیلیسیم) تولید می‌شوند دارای خواص مغناطیسی‌متفاوت و نیز قیمت‌های بسیار گسترده‌هستند.

مهمترین خواص مغناطیسی موردنظر در حین انتخاب این‌گونه ورقهابرای‌ساخت هسته الکتروموتور‌ها شامل نفوذپذیری مغناطیسی، تلفات توان و القای اشباع‌در آنهاست که با تغییر میزان عناصر الیاژی ویا ضخامت ورقها، این خواص را میتوان‌بدست آورد.

برای کاهش تلفات توان و انرژی‌ در هسته استاتور الکتروموتورهای القایی، می‌توان با استفاده از ورقهای فولاد الکتریکی‌با مقادیر بالاتر سیلیسیم و یا انتخاب ورقهای‌با ضخامت کمتر، بازدهی آنهارا تا مناسبی‌افزایش داد، اما این حالت می‌تواند از یک‌طرف سایر خواص هسته را تحت تاثیر قراردهد و از طرف دیگر افزایش قیمت وهزینه‌های تولید را در پی خواهد داشت چراکه با انتخاب ورقهای نازکتر و با مقادیر بیشترعناصر آلیاژی، اولاپ هزینه خرید این ورقهابیشتر شده و در ثانی عوامل مربوط به برش وپانچ و هسته چینی نیز هزینه‌های تولید را به‌مراتب بالاتر خواهد برد.

 

در هر حال این تغییرمواد هسته برای کاهش تلفات الکتروموتورها می‌تواند بدون تغییر فراوان در طراحی این‌ تجهیزات به عنوان یک روش مناسب، مطرح‌باشد هرچند که درحال حاضر با توجه به عدم‌توانایی ساخت داخل ورقهای فولاد سیلیسیم‌دار در کشور، هزینه‌های ارزی تهیه مواد اولیه‌و ساخت چنین الکتروموتورهایی تا حدی بالاخواهد بود.

روش مناسب دیگر برای کاهش تلفات‌الکتروموتور‌ها بدون نیاز به تغییر طراحی ویاابعاد آنها، استفاده از هادی‌های مسی به جای‌آلومینیوم در آن‌ها ست. باتوجه به آنکه هدایت‌الکتریکی مس تقربیاپ ۶۰ درصد بیشتر ازهدایت الکتریکی آلومینیوم است، در بیشترحالت‌ها برای ساخت هادیهای استاتورالکتروموتور‌ها از مسن استفاده می‌شود.

درساخت هادیهای روتورالکتروموتور‌ها نیز اگرچه برای الکتروموتورهای بزرگ (با توان‌ بیشتر از ۲۵۰ کیلو وات) معمولاپاز مس الکتریکی کار شده و شکل داده شده استفاده‌می‌شود، اما روش ساخت روتور چنین‌الکتروموتورهایی ریخته گری نبوده و بنابراین‌بسیار زمان گران و هزینه‌بر هستند هرچند که‌با توجه به تعداد نسبتاپ کم ساخت چنین‌الکتروموتورهایی، استفاده از چینن روشی‌چندان نامطلوب در نظر گرفته نمی‌شود. درمورد الکتروموتورهای القایی کوچک و متوسطکه سالانه تعداد بسیار زیادی از آن‌ها تولیدمی‌شود، تن‌ها روش اقتصادی برای ساخت‌روتور آنها، ریخته گری دایکاست (تحت‌فشار) فلز هادی اطراف هسته و ایجاد یک‌ساختار یکپارچه از روتور است.

اگر چه از زمانهای گذشته نیز مشخص‌بوده است که بکار بردن هادیهای مسی درساخت روتور الکتروموتورهای القایی قف‌س‌سنجابی می‌تواند باعث بهبود بازدهی آنهاشود، اما به دلیل مشکلات موجود بر سر راه‌ریخته گری دایکاست مس و سهولت بیشتراین فرایند برای هادیهای آلومینومی، با درنظر گرفتن مسائل اقتصادی، ریخته گری‌دایکاست آلومینیوم به عنوان روش مناسب‌تربرای ساخت این روتور‌ها مورد استفاده‌قرارمی گیرد.

این حالت باعث شد که تاچندین سال گذشته تقریباپ روتور تمامی‌الکتروموتورهای القایی قفس سنجابی‌کوچک و متوسط از طریق ریخته گری‌دایکاست آلومینیوم تولید شود و متاسفانه‌استفاده از هادیهای مسی تن‌ها در اجزامی‌استاتور چنین الکتروموتورهایی خلاصه شودو با این حال از حدود دهه ۷۰ میلادی باافزایش قسمت انرژی الکتریکی تلاشهایی‌شد تا ساخت روتورهای مسی دایکاست شده‌به صورت اقتصادی‌تر صورت گرفته و عوامل‌کنترل کننده این فرایند، بیشتر شناسایی شود. این روند به خصوص از اواخر دهه ۹۰ میلادی، گسترش فراوانی یافت و با انجام مطالعات وتحقیقات کاربردی، مهمترین روشهاوفن‌آوریهای مناسب واقتصادی برای ساخت‌چنین روتورهایی، شناسایی شد.

به گونه‌ای که‌امروزه تولید انبوه چنین الکتروموتورهایی درتعدادی از کارخانه‌های بزرگ سازنده‌الکتروموتور‌ها آغاز شده واستقبال بسیارزیادی از این محصولات بعمل آمده است.
نکته بسیار مهم در مورد چنین‌الکتروموتورهایی آن است که بدون هیچ گونه‌تغییر طراحی و یا تغییر ابعادی الکتروموتور، تلفات آن‌ها تا حدود زیادی کاهش می‌یابد واین حالت مخصوصاپ برای سازندگانی نظیرتولید کنندگان ایرانی، بسیار مناسب خواهدبود.

بخصوص آن که توجه داشته باشیم که درزمینه مواد اولیه مورد نیاز، ایران در حال حاضرپنجمین کشور تولید کننده مسن محسوب‌می‌شود (رتبه دوم به لحاظ دارا بودن معادن‌مسن دنیا) در حالی که جایگاه مناسبی درزمینه تولید آلومینیوم نداشته و لذا این‌جایگزینی، هزینه ارزی اضافی را تحمیل‌نخواهد کرد، ضمن آنکه می‌تواند نیاز به‌واردات آلومینیوم را نیز کاهش دهد؛ بنابراین به نظر می‌رسد که با توجهبه شرایط کنونی‌کشور، فن‌آوری مناسب‌ترین گزینه‌ای است‌که بدون افزایش هزینه‌های ارزی و یا بدون‌نیاز به ن آوریهای گران قیمت (نظیر استفاده‌از ابر رسانا‌ها و یا ورق‌های الکتریکی آمورف‌یا پرسیلیسم) می‌تواند باعث کاهش قابل‌ملاحظه در تلفات برق و انرژی‌الکتروموتورهای داخلی شود.

● مزایای روتورهای مسی دایکاست شده‌
مهم‌ترین مزیت استفاده از روتورهای مسی‌دایکاست شده در الکتروموتورهای القایی، کاهش فراوانی در تلفات توان (انرژی) و بهبودبازدهی این نوع الکتروموتورهاست.

● نتیجه‌گیری‌
بهبود بازدهی موتورهای الکتریکی‌القایی، از جمله مهم‌ترین روش‌ها برای کم‌کردن تلفات انرژی الکتریکی و نیز کاهش‌ اوج بار شبکه سراسری محسوب می‌شود. این‌نوع الکتروموتور‌ها در محدوده قدرت کوچک و متوسط (0.25 – 150اسب بخار) هر سال بیش‌از 30 در صد مصرف برق کشور رابه‌خوداختصاص می‌دهند و با توجه به بازدهی‌پایین آنها، استفاده از روشهای مناسب‌ واقتصادی برای بهبود بازدهی آنها، ارزش‌فراوانی خواهد داشت.

با توجه به شرایط کنونی تولید کنندگان این تجهیزات در داخل‌کشور ومحدودیت‌های موجود در رابطه باتغییر طراحی و ابعاد این الکتروموتور‌ها در کنارسایر مسائل مربوط به هزینه‌های ارزی، یکی‌ از مناسب‌ترین روش‌ها برای افزایش کارایی‌این الکتروموتورها، استفاده از روتورهای‌مسی دایکاست شده به جای روتورهای‌آلومینیومی است که این فن آوری قادرمی‌شوند تلفات برق را در این تجهیزات درحدود  30 در صد کاهش دهد.

پتانسیل پیک‌سایی شبکه سراسری از طریق این فن آوری‌بیش از  500 مگاوات و مقدار صرفه جویی‌انرژی الکتریکی در کشور از این طریق‌سالانه 2.5  تا سه میلیارد کیلووات ساعت (باارزش تقریبی 70 –  60 میلیارد تومان) تخمین‌زده می‌شود به علاوه این حالت منجر به‌افزایش عمر، کاهش نیاز به خنک کنندگی، نگهداری و تعمیر آسانتر و نیز عملکردمکانیکی بهتر این تجهیزات خواهد شد این‌امر با نظر داشتن اینکه ایران یکی ازبزرگترین دارندگان و تولید کنندگان مس دردنیا ست لزوم توجه بیشتر به این فن آوری رابیش از پیش نمایان می‌کند و چه بسا ممکن‌است از این طریق امکان صادرات این‌الکتروموتورهای پربازده با قیمت‌های قابل‌به بازارهای جهانی نیز فراهم شود.

[ad_2]

لینک منبع

تدوین بسته توانمندسازی شرکت‌های فناور حوزه تجدیدپذیر

[ad_1]

به گزارش برق نیوز سیروس وطن خواه مقدم گفت: تدوین بسته توانمندسازی ویژه شرکت‌های فناور و دانش بنیان حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر با همکاری و تعامل هدفمند با صندوق نوآوری و شکوفایی و امور شرکت‌های دانش بنیان نیز انجام می‌شود.

وی بیان کرد: برگزاری نشست‌های تخصصی دوره‌ای برای شرکت‌های دانش بنیان، همکاری با امور شرکت‌ها و موسسات دانش بنیان برای به روز رسانی فهرست خدمات و محصولات دانش بنیان حوزه تجدیدپذیر، تقویت کارگزاران ارزیابی صلاحیت، پیگیری مستقیم مشکلات شرکت‌ها نیز اندیشیده شده است تا بر پایه این موارد، برنامه‌ریزی‌های دقیق انجام شود و اقدامات آتی ستاد در این زمینه طرح ریزی خواهد شد.

[ad_2]

لینک منبع

رله و حفاظت- بخش دوم

[ad_1]

سرعت عملکرد: این پارامتر در رله‌های حفاظتی بسیار حائز اهمیت است، چون رله‌های حفاظتی هنگام خطا موظفند با سرعت هرچه تمامتر بخش‌های معیوب را از قسمت‌های سالم جدا نمایند.

حساسیت: این پارامتر به حداقل جریانی که سبب قطع رله می‌گردد بر میگردد.

تشخیص و انتخاب در شرایط خطا: این پارامتر نیز بسیار مهم است زیرا در شبکه هایی که دارای چند باس بار و رله حفاظتی هستند هنگام وقوع خطا می‌باید قسمت معیوب به درستی تشخیص داده شده و از شبکه جدا گردد و قسمتهای سالم به کار خود ادامه دهد.

پایداری: این پارامتر به این باز میگردد که یک رله حفاظتی به تمامی خطاهایی که در محدوده حفاظتی خود به درستی عکس العمل نشان دهد و در مقابل خطاهای این محدوده عکس العملی نشان ندهد.

دسته بندی رله‌های حفاظتی بر اساس پارامترهای اندازه گیری:

الف) رله‌های جریانی: این رله‌ها بر اساس میزان جریان ورودی به رله عمل می‌کند. حال این جریان می‌تواند جریان فاز‌ها، جریان سیم نول، مجموع جبری جریانهای فاز‌ها باشد (رله‌های جریان زیاد – رله‌های ارت فالت و.) و جریان ورودی رله می‌تواند تفاضل دو یا چند جریان باشد (رله‌های دیفرانسیل و رستریکت ارت فالت)

ب) رله‌های ولتاژی: این رله‌ها بر اساس ولتاژ ورودی به رله عمل میکند این ولتاژ می‌تواند ولتاژ فاز‌ها باشد (رله‌های اضافه یا کمبود ولتاژ و.) و یا میتواند مجموع جبری چند ولتاژ باشد (رله تغییر مکان نقطه تلاقی بردارهای سه فاز)

ج) رله‌های فرکانسی: این رله‌ها بر اساس فرکانس ولتاژ ورودی عمل میکند (رله‌های افزایش و کمبود فرکانس)

د) رله‌های توانی: این رله‌ها بر اساس توان عمل می‌کنند به عنوان مثال رله هایی که جهت توان را اندازه گیری می‌کنند یا رله هایی که توان اکتیو و راکتیو را اندازه گیری می‌کنند.

ه) رله‌های جهتی: این رله‌ها از جنس رله‌های توانی هستند که بر اساس زاویه بین بردارهای ولتاژ و جریان عمل میکنند مانند رله‌های اضافه جریان جهتی که در خطوط چند سو تغذیه رینگ و پارالل بکار می‌روند و یا رله‌های جهت توان که جهت پرهیز از موتوری شدن ژنراتور هنگام قطع کوپلینگ آن بکار میرود.

و) رله‌های امپدانسی: مانند رله‌های دیستانس که در خطوط انتقال کاربرد فراوانی دارند.

ز) رله‌های وابسته به کمیت‌های فیزیکی: مانند حرارت – فشار – سطح مایعات و. مانند رله بوخ هلتس ترانسفورمر‌ها


ح) رله‌های خاص:
رله هایی هستند که برای منظورهای خاص به کار میروند مثلا رله تشخیص خطای بریکر – رله مونیتورینگ مدار تریپ بریکر – رله لاک اوت و ..

حفاظت اتصال کوتاه و اضافه جریان و اتصالی زمین:

اولین و یکی از مهمترین حفاظت هایی که در یک سیستم وجود دارد حفاظت اتصال کوتاه و اضافه جریان و نشتی زمین می‌باشد. این حفاظت‌ها با حفاظت اضافه بار تفاوت آشکاری دارد، چون حفاظت اضافه بار بر اساس ظرفیت حرارتی واحد می‌باشند. در این نوع حفاظت جریان سه فاز توسط سه عدد ترانسفورمر جریان حس می‌گردند و به رله انتقال می‌یابند و بر اساس آن حفاظت صورت می‌گیرد. در مورد حفاظت فوق منحنی قطع رله از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است زیرا حفاظت صحیح بر اساس آن صورت میگیرد.

حفاظت سیستم‌های الکتریکی از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است و امروزه کمپانی‌های متعددی در حال طراحی و ساخت رله‌های حفاظتی می‌باشند.

[ad_2]

لینک منبع

رله و حفاظت – بخش اول

[ad_1]

سرویس آموزش و آزمون برق نیوز: حفاظت تجهیزات و دستگاه‌های سیستم قدرت در مقابل عیوب و اتصالی‌ها، به وسیله کلید قدرت انجام می‌گیرد قبل از اینکه کلید قدرت بتواند باز شود، سیم پیچی عمل کنندة آن باید تغذیه شود این تغذیه به وسیله رله‌های حفاظتی انجام می‌پذیرد.

 

رله به دستگاهی گفته می‌شود که در اثر تغییر کمیت الکتریکی مانند ولت و جریان و یا کمیت فیزیکی مثل درجه حرارت و حرکت روغن (در رله بوخهولس) تحریک شده و باعث به کار افتادن دستگاههای دیگر و نهایتاً قطع مدار به وسیله کلید قدرت (در سیستم تولید و انتقال و توزیع) یا دژنکتور می‌گردد. حفاظت تجهیزات و دستگاه‌های سیستم قدرت در مقابل عیوب و اتصالی‌ها، به وسیله کلید قدرت انجام می‌گیرد قبل از اینکه کلید قدرت بتواند باز شود، سیم پیچی عمل کنندة آن باید تغذیه شود این تغذیه به وسیله رله‌های حفاظتی انجام می‌پذیرد.

 

 

رله و حفاظت - بخش اول 

 

بنابراین به وسیله رله:

  •   محل وقوع عیب از شبکه جدا سازی شده باعث می‌شود که سایر قسمتهای سالم شبکه همچنان به کار خود ادامه دهند و پایداری و ثبات شبکه به همان حالت قبلی محفوظ بماند.
  •  
  • تجهیزات و دستگاه‌ها در مقابل عیوب و اتصالی‌ها محافظت شده و میزان خسارات وارده به آن‌ها محدود گردد.

سبب به وجود آمدن اتصالی‌ها و تأثیرات آن

 

به دو علت زیر اتصالی‌ها می‌توانند به وجود آیند:

 

الف. – تأثیرات داخلی تأثیرات داخلی که باعث خراب شدن و از بین رفتن دستگاه‌ها یا خطوط انتقال و توزیع می‌شود عبارتند از:

فاسد شدن قسمتهای عایق در یک مولد، ترانسفورماتور، خط، کابل و …. این ضایعات و امکانات مکن است مربوط به عمر عایق، عدم تنظیم صحیح، عدم ساخت صحیح و یا عدم نصب صحیح عایق باشد.

ب. – تأثیرات خارجی تأثیرات خارجی شامل تأثیرات زیادی است از آن جمله رعد و برق، اضافه بار که باعث به وجود آمدن حرارت شود، برف و باران، باد و طوفان، شاخه درخت‌ها، حیوانات و پرندگان، سقوط اشیاء اشتباه در عملیات و خسارتهایی که یه وسیله مردم وارد می‌شود و …. وقتی که یک اتصالی در مداری رخ دهد، جریان افزایش یافته و ولتاژ (اختلاف پتانسیل) نقصان پیدا می‌کند افزایش جریان حرارت زیادی را به وجود آورده که ممکن است منجر به آتش سوزی یا انفجار شود.

اگر اتصالی به صورت جرقه باشد ممکن است خسارت زیادی به بار آورد. برای مثال اگر جرقه‌ای بر روی خط انتقال نیرو به وجود آمده و سریعاً بر طرف نشود خط را سوزانده و باعث پاره شدن آن خواهد شد و نتیجه سبب قطع برق برای مدت طولانی خواهد شد. نقصان ولتاژ که در اثر یک اتصالی به وجود آید می‌آید برای دستگاههای الکتریکی بسیار زیان آور است و اگر این ولتاژ ضعیف برای چند ثانیه ایی ادامه داشته باشد، موتورهای مشترکین از کار باز ایستاده، دوران مولدهای برق نامنظم و نا مرتب خواهد شد پس در صورت وقوع جریان شدید و ولتاژ ضعیف به سبب اتصالی در مدار می‌بایست به فوریت اتصالی کشف و برطرف گردد و جریان ولتاژ به حالت عادی باز گردانده شود.

 

انواع اتصالی

انواع اتصالی‌ها به قرار زیر است:

 

الف- اتصال فاز به زمین و فاز به فاز گرچه اتصالی درسیستم سه فاز مربوط به فاز‌ها است ولی بیشتر مربوط به وصل نبودن سیم زمین می‌باشد جریان در یک اتصالی بین فاز به زمین کمتر از جریان در یک اتصالی فاز به فاز است و این امر به علت مقاومت بیشتر زمین است به همین جهت در بیشتر موارد رله‌های جدا گانه ایی برای اتصالیهای فاز به زمین و فاز به فاز در نظر گرفته می‌شود.

 

ب- اتصالیهای سه فاز اتصالی سه فاز با هم شدید‌ترین نوع اتصالی بوده و اتصالی بین یک فاز و زمین خفیف‌ترین نوع اتصالی است.

 

انواع رله از لحاظ اتصال به شبکه

رله‌ها از نظر طرز اتصال به شبکه رله‌ها از نظر طرز اتصال به شبکه به دو نوع اولیه و ثانویه تقسیم می‌شوند.

الف- رله اولیه سیم پیچی رله مستقیماً در مدار قرار می‌گیرد منظور از مستقیماً یعنی اینکه از ترانس جریان و ترانس ولتاژ برای رله سیم نمی‌بریم.

ب. –رله ثانویه سیم پیچی رله مستقیماً در مدار قرار نمی‌گیرد منظور این است که روی خط ترانس جریان یا ولتاژ می‌بندیم و سپس دو سر آن را برای رله می‌بریم در سیستم قدرت از رله ثانویه استفاده می‌شود تاکنون در ساخت رله‌ها پیشرفتهای قابل ملاحظه‌ای حاصل شده است که به ترتیب می‌توان از رله‌های الکترومغناطیسی و اندکسیونی رله‌های نیمه الکترونیک رله ها‌ی الکترونیکی و بالا خره رله‌های دیجیتالی حافظه دار میکروپروسوری با استفاده از مدارات مجتمع آی سی نام برد.

 

انواع رله و کاربرد آن

 

انواع رله و کاربرد آن‌ها به شرح زیر است:

 

الف- رله اضافه جریان : اینگونه رله‌ها به صورت اندکسیونی و الکترو نیکی در پست‌های برق کاربرد فراوانی دارند. انرژی الکتریکی از نقطة A با شدت جریان I. از طریق خط مربوطه و کلید قطع و وصل کننده (دژنکتور) یا کلید قدرت به مصرف کننده (بار) ارسال می‌گردد. برای کنترل مقدار جریان عبوری از خط مزبور احتیاج به رلة اضافه جریان o/c می‌باشد. وظیفه این رله آن است که اگر از خط مربوطه شدت جریان از حدی که در انتظار است و رله اضافه جریان برای آن مقدار تنظیم شده، افزایش یابد و یا اینکه اتصالی بین دو فاز و یا سه فاز بین خطوط انتقال پیش آید، رله تحریک شده و با فرمانی که به کلید دژنکتور می‌دهد، باعث قطع خط مزبور می‌شود.

برای تحریک رله اضافی جریان احتیاج به ترانسفورماتور جریان یا (CT) می‌باشد. این ترانسفورماتور، جریان خط را متناسب به نسبت تبدیل آن به رله مزبور انتقال داده و باعث تحریک آن می‌شود. به عنوان مثال اگر نسبت تبدیل ترانسفورماتور جریان ۱ / ۲۰۰ باشد و رله برای مقدار شدت جریان ۲۰۰ آمپر تنظیم شده باشد، هر گاه شدت جریان خط انتقال از ۲۰۰ آمپر زیادتر گردد مقدار شدت جریان ورودی به رله از یک آمپر تجاوز می‌نماید، و در نتیجه باعث عملکرد رله و قطع کلید دژنکتور می‌گردد.

 

به علت اینکه خطوط انتقال انرژی به صورت سه فازه می‌باشند، بنابراین برای هر کدام از فاز‌ها احتیاج به یک عدد ترانسفورماتور جریان و یک عدد رله اضافه جریان می‌باشد نحوه قرار گرفتن ترانسفورماتورهای جریان و رله‌های اضافه جریان در حالت عادی جریان عبوری از رله‌ها کمتر از حد تنظیمی آن‌ها و در صورتی که هر کدام از خط‌ها اضافه بار بگیرد و یا اتصالی بین دو فاز و یا سه فاز رخ دهد رله‌های مربوطه عمل می‌نماید. مثلاً اگر شدت جریان فاز R. بیش از حد معمول آن گردد، CT آن به باعث تحریک رله اضافه جریان R می‌شود. هم چنین اگر فازهای B. و Y. به هم اتصال یابند، رله‌های مربوطه آن تحریک و باعث عمل نمودن کلید قطع مدار می‌گردند. اصولاً این رله‌ها دارای دکمة نشان دهنده و یا پرچم رنگی کوچکی می‌باشند که در صورت تحریک رله، عملکرد آن را اعلان می‌نماید.

 

ب. – رله اتصال زمین : ساختمان و طرز کار این رله‌ها مانند رله‌های اضافه جریان بوده و وظیفه اصلی این رله، تشخیص بروز هر گونه اتصالی بین هر کدام از فاز‌ها با زمین و یا دو سه فاز با زمین نیز می‌باشند از نظر عملی، رله‌های اضافه جریان سیستم سه فازه و رله اتصال زمین تواماً به صورت یک سیستم حفاظتی واحد بسته می‌شود. رله اتصال زمین اصولاً حساستر از رله‌های اضافه جریان بوده و هر گاه یکی از فاز‌ها به زمین اتصال یابد، رله اتصال زمین همراه با رله اضافه جریان همان فاز عمل می‌نماید. چنانچه مشاهده می‌گردد، برای سه فاز فقط احتیاج به یک رله اتصال زمین می‌باشد.

 

پ- رله اتصال زمین محدود : با رله اتصال زمین و مدار آن آشنا شدیم، رله مزبور عهده دار تشخیص هر گونه اتصال خط انتقال با زمین می‌بود. برای سهولت تشخیص محل اتصال زمین در سیستم قدرت از رله ایی دیگر به نام رله اتصال زمین محدود هم استفاده شده است.

 

ت. – رله جهتی : بروز اتصالی در جهت جریانی که مدار جاری می‌شود مؤثر می‌باشد در بیشتر طراحی‌ها جهت جریان برای نصب دستگاه رله می‌بایست مشخص شود در این صورت از رله ها‌ی جهتی استفاده می‌شود از نظر ساختمان داخلی و طرز کار، این رله به صورتهای اندوکسیونی و الکترونیکی، کاربرد فراوانی دارد.

رله‌های جهتی دارای دو سیم پیچ بوده که یکی از آن‌ها مانند رله‌های اضافه جریان با شدت جریان ورودی I. تحریک شده و سیم پیچ دیگر با ولتاژ مناسبی تحریک می‌گردد. این رله‌ها از دو قسمت جهت یاب و اضافه جریان تشکیل شده اند و این بدین معنی است که هر گاه در شبکه تحت حفاظت، اتصالی رخ دهد، ابتدا این رله جهت عبور شدت جریان به محل اتصالی را به وسیله قسمت جهت یاب تشخیص داده و سپس اگر جریان در جهت عملکرد رله باشد و هم چنین از نظر مقدار به اندازه ایی باشد که بتواند موجب تحریک قسمت اضافه جریان رله گردد، رله مزبور تحریک شده و فرمان قطع را صادر می‌نماید.

ث- رله قیاسی یا رله دیفرانسیلی: این رله برای حفاظت مولد‌ها، ترانسفورماتور‌ها، خطوط انتقال نیرو و شین‌های واقع در ایستگاههای انتقال نیرو به کار می‌رود. توسط رله دیفرانسیل جریان ورودی و خروجی از دستگاه، مقایسه می‌شود در شرایط عادی هنگامی که هیچگونه اتفاق با اتصالی رخ نداده است، این جریان مساوی و یکسان می‌باشند. اگر در قسمت مورد حفاظت اتصالی رخ دهد جریان بلافاصله نا مساوی شده و این پدیده باعث عملکرد رله می‌شود. طرز قرار گرفتن رله برای حفاظت از یک ترانسفورماتور ۲۰ / ۶۳ کیلو وات نشان داده شده است.

 

ج. – رله بوخهلس : این رله یکی از مهمترین رله‌های حفاظتی ترانسفورماتورهای قدرت می‌باشد، وظیفه تشخیص بروز هر گونه اتصالی در محفظة داخلی ترانسفورماتور و قطع سریع برق ورودی به آن می‌باشد. می‌دانیم که اصولاً ترانسفورماتورهای قدرت به وسیله مایع مخصوصی مانند روغن عایقکاری و خنک می‌شوند. به خاطر سرد و گرم شدن روغن مزبور ظرف انبساطی برای آن در نظر گرفته شده و این ظرف از طریق لولة رابطی به محفظه داخلی ترانسفورماتور متصل می‌باشد. رله بوخهلس بر روی لولة رابط بین ترانسفورماتور و ظرف انبساط قرار می‌گیرد و روغن از این لوله عبور می‌نماید. بنابراین تمامی محفظه داخلی رله پر از روغن می‌باشد. هر گاه هر گونه اتصالی در محفظه داخلی ترانسفورماتور پدید آید، در نقطه اتصالی مقداری جرقه و قوس الکتریکی زده می‌شود. در نتیجه این عمل کمی از روغن اطراف محل اتصالی سوخته و تولید حبابهای گازی شکلی را می‌نماید.

 

این حبابهای گازی به طرف قسمت فوقانی ترانسفورماتور حرکت نموده و از طریق لوله رابطة به رلة بوخهلس وارد شده و در قسمت فوقانی رله جمع می‌گردند. این رله دارای شناوری می‌باشد که با تجمع حبابهای گاز، سطح روغن در رله پایین آمده و همراه با آن شناور نیز به پایین می‌آید. پایین آمدن شناور باعث بسته شدن کلید الکتریکی رله و تحریک مدار هشدار و یا قطع می‌گردد. در بعضی از مدلهای این رله از دو شناور استفاده شده که شناور بالایی برای تحریک مدار هشدار و شناور پایینی برای فرمان مدار قطع دستگاه مورد حفاظت می‌باشد و اگر مقدار جرقه و قوس الکتریکی در محفظه داخلی ترانسفورماتور شدید باشد، یک موج انفجاری در روغن داخلی ترانسفورماتور به وجود آمده و روغن ترانسفورماتور با سرعت زیادی به رلة بوخلهس وارد می‌شود همانطوریکه قبلاً گفته شد، سرعت زیاد روغن باعث عملکرد دریچه ورودی رله می‌گردد. این دریچه با شناور پائینی رله هم محور بوده و مستقیماً باعث تحریک مدار قطع می‌شود. هر گاه در اثر علت‌های مختلفی از بدنة ترانسفورماتور مقداری روغن ریزش نماید، به مرور زمان سطح روغن در ظرف انبساط کاهش یافته و به رله بوخهلس می‌رسد.

در رله بوخهلس اگر سطح روغن همچنان کاهش یابد باعث عملکرد و تحریک مدار هشدار و قطع می‌گردد. در بعضی موارد مقداری هوای نشتی به رله راه یافته و مانند حبابهای گاز باعث تحریک رله می‌شود

[ad_2]

لینک منبع

روبات‌های شارژر ساخته می‌شوند

[ad_1]

به گزارش برق نیوز، شرکت آمازون به تازگی امتیاز اختراعی جدید را ثبت کرده است که به افراد کمک می‌کند در اماکن عمومی تلفن همراه خود را شارژ کنند.

 

طبق این طرح روباتی مجهز به پریزهای برق در اماکنی مانند فرودگاه‌ها و فروشگاه‌ها گشت می‌زند و افراد می‌توانند موبایل‌های خود را به آن متصل کنند.

این روبات‌ها به وسیله یک تماس الکترونیکی (از طریق اینترنت وای فای) کاربر، برای نجات او حاضر می‌شوند.

همچنین یک اپلیکیشن نیز می‌تواند این فرایند را انجام دهد. به عبارت دیگر برنامه مخصوص هنگامیکه شارژ موبایل فرد به سطح خاصی می‌رسد، نوعی سیگنال اضطراری برای روبات ارسال می‌کند.

طبق این طرح روبات‌های شارژر مجهز به کابل هایی هستند که مشتریان می‌توانند به دستگاه‌های خود متصل کنند. سپس آن‌ها هنگام شارژ موبایل، کاربر را تا مسافت معینی طی می‌کنند.

طرح این روبات به طور کامل در ۲۰۱۵ میلادی ثبت شده است.

 

منبع: دیلی میل

[ad_2]

لینک منبع

انواع موتورهای الکتریکی

[ad_1]

سرویس آموزش و آزمون برق نیوز: یکی از اولین موتورهای دوار،توسط میشل فارادی در سال ۱۸۲۱ م. ساخته شده بود و شامل یک سیم آویخته شده آزاد که در یک ظرف جیوه غوطه ور بود، می‌شد.

 

 

انواع موتورهای الکتریکی

● موتورهای DC:
یکی از اولین موتورهای دوار، اگر نگوییم اولین، توسط میشل فارادی در سال ۱۸۲۱ م. ساخته شده بود و شامل یک سیم آویخته شده آزاد که در یک ظرف جیوه غوطه ور بود، می‌شد. یک آهنربای دائم در وسط ظرف قرار داده شده بود.
وقتی که جریانی از سیم عبور می‌کرد، سیم حول آهنربا به گردش در می‌آمد و نشان می‌داد که جریان منجر به افزایش یک میدان مغناطیسی دایرهای اطراف سیم می‌شود. این موتور اغلب در کلاس‌های فیزیک مدارس نشان داده می‌شود، اما گاهاً بجای ماده سمی جیوه، از آب نمک استفاده می‌شود.

موتور کلاسیک DC دارای آرمیچری از آهنربای الکتریکی است. یک سوییچ گردشی به نام کموتاتور جهت جریان الکتریکی را در هر سیکل دو بار برعکس می‌کند تا در آرمیچر جریان یابد و آهنرباهای الکتریکی، آهنربای دائمی را در بیرون موتور جذب و دفع کنند.

سرعت موتور DC به مجموعه‌ای از ولتاژ و جریان عبوری از سیم پیچهای موتور و بار موتور یا گشتاور ترمزی، بستگی دارد. سرعت موتور DC وابسته به ولتاژ و گشتاور آن وابسته به جریان است. معمولاً سرعت توسط ولتاژ متغیر یا عبور جریان و با استفاده از تپ‌ها (نوعی کلید تغییر دهنده وضعیت سیم پیچ) در سیم پیچی موتور یا با داشتن یک منبع ولتاژ متغیر، کنترل می‌شود. بدلیل اینکه این نوع از موتور می‌تواند در سرعتهای پایین گشتاوری زیاد ایجاد کند، معمولاً از آن در کاربردهای ترکشن (کششی) نظیر لکوموتیو‌ها استفاده می‌کنند.

اما به هرحال در طراحی کلاسیک محدودیتهای متعددی وجود دارد که بسیاری از این محدودیت‌ها ناشی از نیاز به جاروبک هایی برای اتصال به کموتاتور است. سایش جاروبک‌ها و کموتاتور، ایجاد اصطکاک می‌کند و هرچه که سرعت موتور بالاتر باشد، جاروبک‌ها می‌بایست محکم‌تر فشار داده شوند تا اتصال خوبی را برقرار کنند.

نه تنها این اصطکاک منجر به سر و صدای موتور می‌شود بلکه این امر یک محدودیت بالاتری را روی سرعت ایجاد می‌کند و به این معنی است که جاروبک‌ها نهایتاً از بین رفته نیاز به تعویض پیدا می‌کنند. اتصال ناقص الکتریکی نیز تولید نویز الکتریکی در مدار متصل می‌کند. این مشکلات با جابجا کردن درون موتور با بیرون آن از بین می‌روند، با قرار دادن آهنرباهای دائم در داخل و سیم پیچ‌ها در بیرون به یک طراحی بدون جاروبک می‌رسیم.

● موتورهای میدان سیم پیچی شده


آهنرباهای دائم در (استاتور) بیرونی یک موتور DC را میتوان با آهنرباهای الکتریکی تعویض کرد. با تغییر جریان میدان (سیم پیچی روی آهنربای الکتریکی) می‌توانیم نسبت سرعت/گشتاور موتور را تغییر دهیم. اگر سیم پیچی میدان به صورت سری با سیم پیچی آرمیچر قرار داده شود، یک موتور گشتاور بالای کم سرعت و اگر به صورت موازی قرار داده شود، یک موتور سرعت بالا با گشتاور کم خواهیم داشت.‌

می‌توانیم برای بدست آوردن حتی سرعت بیشتر، اما با گشتاور به همان میزان کمتر، جریان میدان را کمتر هم کنیم. این تکنیک برای ترکشن الکتریکی و بسیاری از کاربردهای مشابه آن ایده آل است و کاربرد این تکنیک می‌تواند منجر به حذف تجهیزات یک جعبه دنده متغیر مکانیکی شود.

● موتورهای یونیورسال


یکی از انواع موتورهای DC میدان سیم پیچی شده موتور ینیورسال است. اسم این موتور‌ها از این واقعیت گرفته شده است که این موتور‌ها را می‌توان هم با جریان DC و هم AC بکار برد، اگر چه که اغلب عملاً این موتور‌ها با تغذیه AC کار می‌کنند.
اصول کار این موتور‌ها بر این اساس است که وقتی یک موتور DC میدان سیم پیچی شده به جریان متناوب وصل می‌شود، جریان هم در سیم پیچی میدان و هم در سیم پیچی آرمیچر (و در میدانهای مغناطیسی منتجه) همزمان تغییر می‌کند و بنابراین نیروی مکانیکی ایجاد شده همواره بدون تغییر خواهد بود.
در عمل موتور بایستی به صورت خاصی طراحی شود تا با جریان AC سازگاری داشته باشد (امپدانس/رلوکتانس بایستی مدنظر قرار گیرند)، و موتور نهایی عموماً دارای کارایی کمتری نسبت به یک موتور معادل DC خالص خواهد بود.

مزیت این موتور‌ها این است که میتوان تغذیه‌ی AC را روی موتورهایی که دارای مشخصه‌های نوعی موتورهای DC هستند بکار برد، خصوصاً اینکه این موتور‌ها دارای گشتاور راه اندازی بسیار بالا و طراحی بسیار جمع و جور در سرعتهای بالا هستند.
جنبه منفی این موتور‌ها تعمیر و نگهداری و مشکل قابلیت اطمینان آنهاست که به علت وجود کموتاتور ایجاد می‌شود و در نتیجه این موتور‌ها به ندرت در صنایع مشاهده می‌شوند، اما عمومی‌ترین موتورهای AC در دستگاه هایی نظیر مخلوط کن و ابزارهای برقی‌ای که گاهاً استفاده می‌شوند، هستند.

● موتورهای AC
عموماً ما دارای دو نوع از موتورهای AC هستیم: تک فاز و سه فاز.

▪ موتورهای AC تک فاز
معمول‌ترین موتور تک فاز موتور سنکرون قطب چاکدار است، که اغلب در دستگاه هایی بکار می‌رود که گشتاور پایین نیاز دارند، نظیر پنکه‌های برقی، اجاق‌های ماکروویو و دیگر لوازم خانگی کوچک.
نوع دیگر موتور AC تک فاز موتور القایی است، که اغلب در لوازم بزرگ نظیر ماشین لباسشویی و خشک کن لباس بکار می‌رود. عموماً این موتور‌ها می‌توانند گشتاور راه اندازی بزرگتری را با استفاده از یک سیم پیچ راه انداز به همراه یک خازن راه انداز و یک کلید گریز از مرکز، ایجاد کنند.

هنگام راه انداز ی، خازن و سیم پیچ راه انداز‌ی از طریق یک دسته از کنتاکت‌های تحت فشار فنر روی کلید گریز از مرکز دوار، به منبع برق متصل می‌شوند. خازن به افزایش گشتاور راه انداز‌ی موتور کمک می‌کند. هنگامی که موتور به سرعت نامی رسید، کلید گریز از مرکز فعال شده، دسته کنتاکت‌ها فعال می‌شود، خازن و سیم پیچ راه انداز سری شده را از منبع برق جدا می‌سازد. در این هنگام موتور تن‌ها با سیم پیچ اصلی عمل می‌کند.

▪ موتورهای AC سه فاز
برای کاربردهای نیازمند به توان بالاتر، از موتورهای القایی سه فاز AC (یا چند فاز) استفاده می‌شود. این موتور‌ها از اختلاف فاز موجود بین فازهای تغذیه چند فاز الکتریکی برای ایجاد یک میدان الکترومغناطیسی دوار درونشان، استفاده می‌کنند. اغلب، روتور شامل تعدادی هادی‌های مسی است که در فولاد قرار داده شده اند.
از طریق القای الکترومغناطیسی میدان مغناطیسی دوار در این هادی‌ها القای جریان می‌کند، که در نتیجه منجر به ایجاد یک میدان مغناطیسی متعادل کننده شده و موجب می‌شود که موتور در جهت گردش میدان به حرکت در آید.
این نوع از موتور با نام موتور القایی معروف است. برای اینکه این موتور به حرکت درآید بایستی همواره موتور با سرعتی کمتر از فرکانس منبع تغذیه اعمالی به موتور، بچرخد چرا که در غیر این صورت میدان متعادل کنندهای در روتور ایجاد نخواهد شد.

استفاده از این نوع موتور در کاربردهای ترکشن نظیر لوکوموتیوها، که در آن به موتور ترکشن آسنکرون معروف است، روز به روز در حال افزایش است.
به سیم پیچ‌های روتور جریان میدان جدایی اعمال می‌شود تا یک میدان مغناطیسی پیوسته ایجاد شود، که در موتور سنکرون وجود دارد، موتور به صورت همزمان با میدان مغناطیسی دوار ناشی از برق AC سه فاز، به گردش در می‌آید. موتورهای سنکرون را می‌توانیم به عنوان مولد جریان هم بکار برد.

سرعت موتور AC در ابتدا به فرکانس تغذیه بستگی دارد و مقدار لغزش، یا اختلاف در سرعت چرخش بین روتور و میدان استاتور، گشتاور تولیدی موتور را تعیین می‌کند. تغییر سرعت در این نوع از موتور‌ها را میتوان با داشتن دسته سیم پیچ‌ها یا قطب هایی در موتور که با روشن و خاموش کردنشان سرعت میدان دوار مغناطیسی تغییر می‌کند، ممکن ساخت. به هر حال با پیشرفت الکترونیک قدرت می‌توانیم با تغییر دادن فرکانس منبع تغذیه، کنترل یکنواخت تری بر روی سرعت موتور‌ها داشته باشیم.

● موتورهای پله‌ای
نوع دیگری از موتورهای الکتریکی موتور پله‌ای است، که در آن یک روتور درونی، شامل آهنرباهای دائمی توسط یک دسته از آهنرباهای خارجی که به صورت الکترونیکی روشن و خاموش می‌شوند، کنترل می‌شود. یک موتور پله‌ای ترکیبی از یک موتور الکتریکی DC و یک سلونویید است. موتورهای پله‌ای ساده توسط بخشی از یک سیستم دنده‌ای در حالت‌های موقعیتی معینی قرار می‌گیرند، اما موتورهای پله‌ای نسبتا کنترل شده، می‌توانند بسیار آرام بچرخند. موتورهای پله‌ای کنترل شده با کامپیوتر یکی از فرمهای سیستم‌های تنظیم موقعیت است، بویژه وقتی که بخشی از یک سیستم دیجیتال دارای کنترل فرمان یار باشند.

● موتورهای خطی
یک موتور خطی اساساً یک موتور الکتریکی است که از حالت دوار در آمده تا بجای اینکه یک گشتاور (چرخش) گردشی تولید کند، یک نیروی خطی توسط ایجاد یک میدان الکترومغناطیسی سیار در طولش، بوجود آورد. موتورهای خطی اغلب موتورهای القایی یا پله‌ای اند. می‌توانید یک موتور خطی را در یک قطار سریع السیر ماگلیو مشاهده کنید که در آن قطار روی زمین پرواز می‌کند.

 

 

منبع:وبلاگ الکترون ولت

[ad_2]

لینک منبع

دلیل وجود فیوزلینک ورودی هر خازن

[ad_1]

سرویس آموزش و آزمون برق نیوز: گاهی داخل یک واحد خازنی، اتصال کوتاه بوجود می‌آید و جریان زیادی کشیده می‌شود.ضمن آنکه احتمال ترکیدن خازن نیز وجود دارد.

 

در خازن‌های نوع قدیمی که محتوی اسید خطرناک و آلوده‌ساز می‌باشد، انفجار هر واحد، آلایش محیط پیرامون را دربر دارد؛ لذا با تعبیه فیوزلینک‌ها از عبور زیاد جریان (به هنگام اتصالی) و باقی ماندن اتصالی برای مدتی طولانی و انفجار خازن جلوگیری می‌شود، ضمن آنکه از مدار خارج شدن یک واحد خازن در نقطه صفر ستاره دوبل، ایجاد نامتعادلی نموده موجب عملکرد حفاظت می‌گردد.

 

دلیل وجود فیوزلینک ورودی هر خازن 

[ad_2]

لینک منبع